Koning Carl Gustaf 80 jaar: van jonge troonopvolger tot langstzittende vorst

Tekst: Evelien Berkemeijer

30 april 2026

Koning Carl Gustaf van Zweden viert vandaag zijn tachtigste verjaardag. De vorst, die inmiddels ruim vijftig jaar op de troon zit, behoort tot de langstzittende regerende monarchen van Europa.

Zijn leven stond al vanaf jonge leeftijd in het teken van de Zweedse monarchie. Door het vroege overlijden van zijn vader en later zijn overgrootvader werd al snel duidelijk dat Carl Gustaf op een dag koning van Zweden zou worden.

Een jeugd in het teken van de troon

Carl Gustaf werd op 30 april 1946 geboren in het Haga-paleis in Solna als zoon van prins Gustaaf Adolf en prinses Sibylla van Saksen-Coburg en Gotha. De geboorte van een zoon was van groot belang voor de Bernadotte-dynastie, omdat daarmee de opvolging werd verzekerd. De jonge prins groeide op met vier oudere zussen: Margaretha, Birgitta, Désirée en Christina. In 1947 overleed zijn vader bij een vliegtuigongeluk, waardoor Carl Gustaf nog voor zijn eerste verjaardag opschoof in de lijn van troonopvolging. Toen koning Gustaf V in 1950 overleed, werd hij als vierjarige prins de officiële troonopvolger.

Lees ook: Prinses Sofia van Zweden bevestigt ontmoetingen met Epstein

Voorbereid op het koningschap

Omdat zijn toekomstige rol al vroeg vaststond, kreeg de koning een brede opleiding die volledig was gericht op zijn latere positie als staatshoofd. In 1966 begon hij aan zijn militaire opleiding bij de Koninklijke Marine, gevolgd door opleidingen bij de land- en luchtmacht. Daarnaast volgde hij een leiderschapscursus aan de Defensie universiteit en een speciaal samengesteld academisch programma met onder meer geschiedenis, sociologie, politicologie, financieel recht en economie. Ook verdiepte hij zich in de Zweedse samenleving, als voorbereiding op zijn publieke en constitutionele taken.

Een jonge koning met een gezin

Op 15 september 1973 werd Carl Gustaf, na het overlijden van koning Gustaf VI Adolf, koning van Zweden. Hij was op dat moment 27 jaar oud. Zijn moeder, prinses Sibylla, maakte de troonsbestijging van haar zoon niet meer mee. Zij overleed in 1972. In datzelfde jaar ontmoette de koning tijdens de Olympische Spelen in München Silvia Sommerlath, die daar werkzaam was als gastvrouw. Hun relatie bleef lange tijd buiten de publiciteit, maar in 1976 traden zij in het huwelijk in de Grote Kerk in Stockholm. Door het huwelijk werd Silvia koningin van Zweden. Het paar kreeg drie kinderen: kroonprinses Victoria, prins Carl Philip en prinses Madeleine. Sinds 1981 woont het koninklijk gezin op Paleis Drottningholm.

Lees ook: Prins Daniel van Zweden woest toen hij beticht werd van vreemdgaan: “Moest tegengehouden worden”

Natuur, sport en publieke betrokkenheid

Naast zijn officiële taken staat de koning bekend om zijn brede belangstelling voor natuur, sport en scouting. Al op jonge leeftijd raakte hij betrokken bij de scoutingbeweging. Als tienjarige kroonprins nam hij deel aan een Zweeds scoutkamp. Ook vissen en jagen spelen al lange tijd een rol in zijn privéleven. Daarnaast is de koning een sportliefhebber en reist hij regelmatig naar internationale wedstrijden, waaronder de Olympische Spelen, om Zweedse sporters te steunen. Zelf is hij een fervent wintersporter en brengt hij met koningin Silvia jaarlijks tijd door in het Jämtlandgebergte, waar zij langlaufen en alpineskiën.

Ruim vijftig jaar op de troon

Na het overlijden van koningin Elizabeth in 2022 en het aftreden van koningin Margrethe in 2024 behoort Carl Gustaf tot de langstzittende vorsten van Europa. Zijn lange koningschap kende ook moeilijke momenten, waaronder publicaties over zijn privéleven en vermeende affaires. Toch bleef zijn positie als staatshoofd overeind. Nu hij zijn tachtigste verjaardag viert, lijkt een aftreden voorlopig niet aan de orde. De koning heeft aangegeven op de troon te willen blijven zolang hij zijn taak kan vervullen.

Bekijk ook

Bron: Blauw Bloed