Bijzonder: prinses Beatrix ziet na 88 jaar haar verdwenen wieg terug
12 juni 2026
Het Nationaal Vlechtmuseum in het Friese Noordwolde bestaat dit jaar 25 jaar en dat is reden voor een speciale top 25-jubileumtentoonstelling én een bezoek van prinses Beatrix. Voor de prinses heeft de middag ook een persoonlijk tintje. Ze onthult de wieg die in 1937 speciaal voor haar geboorte is gemaakt.
Verhaal van de verloren wieg
‘Ik heb er geen herinneringen aan’ zegt prinses Beatrix als ze de wieg ziet die haar ouders 88 jaar geleden voor haar als baby hebben gekregen. Later komt ze er even op terug. ‘Misschien herinner ik me toch iets, maar dat kan ook uit verhalen en foto’s zijn.’ Voor het Nationaal Vlechtmuseum is de komst van de prinses hoe dan ook bijzonder. Het vormt de perfecte afsluiting van ‘het verhaal van de verloren wieg’ dat in de zomer van 1937 begint.
Gevlochten wieg
Op 15 juni van dat jaar maken prinses Juliana en prins Bernhard via de radio bekend dat Juliana in verwachting is. Bij de zusters Diaconessen in Den Haag ontstaat het idee om een zelf gevlochten wieg aan Juliana te geven. Heel voorzichtig wordt eerst bij ‘het paleis’ gepolst of zo’n geschenk in de smaak zal vallen. Dat blijkt het geval. Maar hoe maak je zo’n wieg?
Rijksrietvlechtschool
Voor een antwoord op die vraag komen de Diaconessen uiteindelijk terecht in Friese Noordwolde, dicht bij de grens met Drenthe. Daar is sinds 1908 een opleiding voor rietvlechters: de Rijksrietvlechtschool. Het vlechten van riet en rotan is al eeuwenlang een traditie in Noordwolde en omgeving. Veel mensen vlechten thuis bijvoorbeeld manden en stoelen. Het riet groeit in de omgeving en voor de bevolking geeft de verkoop van het vlechtwerk broodnodige inkomsten.
Door echte professionals gemaakt
Jan Koerts, directeur van de school, maakt een ontwerp voor het geschenk. Voor de zekerheid gaat de tekening eerst langs prinses Juliana, die een aantal wijzigingen voorstelt. Volgens kranten uit die tijd zijn het veranderingen ‘welke het geheel zeer ten goede zijn gekomen’. De kranten vermelden ook dat de wieg – op wieltjes – wordt gevlochten door slechts één diacones, onder begeleiding van Koerts. ‘Dat is onmogelijk’, lacht Iwan van Nieuwenhoven, de directeur van het Nationaal Vlechtmuseum. ‘Het vlechtwerk van de wieg is van hoog niveau, dat kan een ongeschoolde diacones nooit hebben gedaan. De wieg is hoogstwaarschijnlijk bij Rohé, een fabriek in Noordwolde waar stoelen en andere meubels van riet en rotan werden gemaakt, gevlochten door echte professionals.
Passende kleur
Vervolgens komt de Haagse firma Mutters in actie, die de wieg spuit in een kleur ‘passend bij de garneering’. Die ‘garneering’ bestaat uit een voering van ‘saumonkleurige tafzijde overtrokken met ivoorkleurige tule’. De Diaconessen maken slopen, onderlakentjes, kruikenzakjes, bovenlakentjes en zelfs een quilt met bloemenmotief.
Verschillende wiegen om te kiezen
Omdat prins Bernhard op 29 november 1937 betrokken is bij een auto-ongeluk en een tijd in het ziekenhuis moet doorbrengen, kan het wiegje pas op 5 januari 1938 op Paleis Soestdijk worden aangeboden. Een paar weken later ziet prinses Beatrix het levenslicht. Het prinsesje heeft verschillende wiegen waar ze uit kan kiezen: de wieg uit Noordwolde, maar ook de zogenaamde Amsterdamse wieg naar een ontwerp van Karel de Bazel, een cadeau aan koningin Wilhelmina (1880-1962) toen ze in 1909 in verwachting was van prinses Juliana. Ter gelegenheid van haar doop krijgt Beatrix nog een wieg: een rieten mand met een matras en een kussen, die met twee hengsels gedragen kan worden. Handig als het prinsesje van en naar een auto gebracht wordt.
Watersnoodramp
Vijftien jaar later treft de Watersnoodramp het zuidwesten van Nederland. Overal in het land komen hulpacties op gang om mensen te helpen die opeens niets meer hebben. Ook Juliana, inmiddels koningin, wil iets doen. Voordat ze het getroffen gebied bezoekt, gaat ze eerst door haar eigen garderobe en die van haar dochters om te kijken wat ze kan missen. Een heel pakket kleding gaat naar het Rode Kruis. Maar er is meer: de krant Het Vaderland meldt op 2 februari 1953 dat Juliana ook ‘een wieg met toebehoren’ aan het Rode Kruis doneert. De wieg verdwijnt uit het zicht, er wordt zoveel geschonken en het is onmogelijk bij te houden bij wie welke spullen terechtkomen.
Waar is de wieg gebleven?
In Noordwolde sluit de Rijksrietvlechtschool in 1969 haar deuren. In hetzelfde pand opent in 2001 het Nationaal Vlechtmuseum. In aanloop naar het 25-jarig jubileum en de voorbereidingen van een nieuwe tentoonstelling komen er herinneringen boven aan de wieg die is gemaakt voor Beatrix. Wat zou het bijzonder zijn om die wieg terug te halen naar Noordwolde. Maar niemand weet waar de wieg is gebleven.
Puzzelstukjes
Het museum besluit een replica te maken, gebaseerd op één foto. Omrop Fryslân maakt hierover een reportage die ook op andere regionale zenders is te zien. Geheel onverwacht krijgt het verhaal een nieuwe wending. In Zeeland roept de reportage herkenning op en dan komen in korte tijd verschillende stukjes van de puzzel bij elkaar. De wieg blijkt in Doorn terecht te zijn gekomen. Nog concreter: bij Dick Fierens, het pasgeboren kind van evacués uit Zierikzee. De wieg gaat mee naar Zeeland als de familie later dat jaar terug naar huis kan. Zo’n dertien baby’s liggen in de wieg, zonder dat iemand weet dat hij ooit van Beatrix is geweest. Hij eindigt op de zolder van Dick Fierens.
Terug naar het museum
Pas als medewerkers van het Nationaal Vlechtmuseum de wieg komen bekijken in Zeeland, is het overduidelijk: dit is de wieg die in 1938 is aangeboden op Paleis Soestdijk! Dick Fierens, die bij de onthulling aanwezig is, staat de wieg tijdelijk af aan het museum en dus is dit meubelstuk nu de grote trekker bij de jubileumtentoonstelling.
Bewondering
Prinses Beatrix kijkt met bewondering naar de wieg. ‘Gelukkig maar’, reageert ze als ze hoort dat de wieg nieuwe bekleding heeft gekregen. In haar handen heeft ze een boeket met ‘daarin ook bloemen van pitriet. ‘Je moet er wel fijne vingers voor hebben, voor dit vlechtwerk’, zegt ze met een blik op haar eigen handen. Die zijn meer geschikt voor beeldhouwen.
Tekst: Simone Lamain
Lees verder: Bijzonder: prinses Beatrix ziet na 88 jaar haar verdwenen wieg terugUit andere media