'Wie ben ik dat ik dit doen mag'
Vrijdag 04 Juni 2010 at 4:47 pm.
Historica/auteur Dorine Hermans werkt in de aanloop naar de inhuldiging van prins Willem-Alexander als koning Willem IV aan een boek over de inhuldigingen van zijn zes voorgangers, Willem I, II, III, Wilhelmina, Juliana en Beatrix.
Het boek zal ‘Wie ben ik dat ik dit doen mag?’ gaan heten, naar de bekende uitspraak van koningin Juliana bij haar eigen inhuldiging in 1948. Het boek zal in het voorjaar van 2011 verschijnen. Later in het jaar zal er ook een jeugdversie van het boek verschijnen. Na de inhuldiging van Willem IV zal het boek uitgebreid worden met een zevende hoofdstuk. Dorine Hermans (1959) publiceerde over het Koninklijk Huis in onder meer NRC Handelsblad, Elsevier en de Volkskrant. Samen met Daniela Hooghiemstra schreef ze ‘Vertel dit toch aan niemand’ (2006), over het leven van hofdame Henriette van de Poll, dat veel stof deed opwaaien. Later schreven zij samen de bestseller ‘Voor de troon wordt men niet ongestraft geboren’, waarop de populaire televisieserie De Troon gebaseerd is. Ook schreef Hermans een zeer gewaardeerde biografie over Mr Pieter van Vollenhoven, Burger aan het hof.
Willem-Alexanders inhuldiging wordt de zevende in de Oranjemonarchie. Zes keer eerder liep er een lid van zijn familie onder baldakijnen van het Paleis op de Dam naar de Nieuwe Kerk. Altijd in dezelfde kroningsmantel. (Tenminste, dat lijkt zo. De meeste onderdelen van die mantel zijn in de loop der tijden vervangen, bij Juliana konden alleen de opgestikte leeuwtjes nog worden gebruikt van de mantel van haar moeder. De rest van de stof werd als carnavalsjasje afgedragen door de couturier).
Zes keer eerder namen Nederlanders min of meer weemoedig afscheid van een vertrouwd staatshoofd en zagen ze met gemengde gevoelens een nieuw aantreden. Of ze nou wel of niet achter de monarchie stonden, om deze zeldzame spektakels konden ze niet heen. Als je de afgelopen 200 jaar Nederlander was, had je een Oranje als koning(in), of je wilde of niet. En als je een nieuwe kreeg, trad je toe tot een nieuw tijdperk. De zes inhuldigingen, smeden een onwillekeurige band tussen alle Nederlanders van de afgelopen twee eeuwen. Ze scheppen orde in de Nederlandse geschiedenis.
Een van de leuke dingen aan inhuldigingen is dat ze zo goed gedocumenteerd zijn. Van weinig dagen in de negentiende eeuw weten we zo gedetailleerd wat er in Nederland gebeurde als op bijvoorbeeld 30 maart 1814, of 7 oktober 1840. Over de inhuldigingen van Juliana (1948) en Beatrix (1980) is nog meer geboekstaafd wegens de opkomst van de massamedia. Zo kennen we alle spanningen op de achtergrond, die leidden tot de gekste voorvallen, in contrast met de heilige sereniteit van de plechtigheid.
De hoofdrolspelers hebben uiteindelijk nooit gefaald op het moment suprême. Geen van hen raakte in de war, ging stotteren, kreeg de slappe lach, of barstte in tranen uit, geen van hen viel van zijn paard of struikelde over zijn of haar mantel. Aan enthousiasme onder het publiek is er nooit gebrek geweest. Bij de inhuldiging van Willem II werden toeschouwers zelfs doodgedrukt. Doodsangst doorstonden ook de hoofdrolspelers. Wilhelmina ontving de avond voor de plechtigheid een brief waarin vermeld werd dat er dertig doodskisten klaar stonden voor haar en haar gevolg.
Bij de inhuldiging van Juliana vielen driehonderd mensen flauw, en verloor Wilhelmina haar kunstgebit op het balkon van het paleis. Beatrix raakte van de zenuwen een week voor de heilige gelofte haar stem kwijt, zodat ze die gelofte ternauwernood kon afleggen. Buiten knalden (rook-)bommen. De kleine Willem-Alexander dacht dat het hele volk hem en zijn familie haatte. Het hielp daarbij niet dat zijn vaders depressies zich tijdens de weinig feestelijke dag heftig lieten gelden.
De zes inhuldigingen tot nu toe vormen hoe dan ook interessante schakels in de Nederlandse geschiedenis. Als je ze onder de loep neemt, met zevenmijlslaarzen twee eeuwen door stappend, zie je hoe de plechtigheden zich hebben ontwikkeld, wat de overeenkomsten zijn, waar de knelpunten zitten. Dit boek is onmisbaar als handleiding tot het komende evenement.
Afgelopen week rinkelde de telefoon nog wat vaker dan normaal. De reden? Collega’s hadden een tip gekregen dat Beatrix op haar verjaardag echt haar aftreden bekend zou maken. Of ik dat even wilde bevestigen. Als je dan doorvraagt naar de bron van die ’gouden tip’ dan blijkt het al een stuk minder zeker. ’De buurvrouw heeft een vriendin en die werkt op de linnenkamer van Noordeinde. En daar moet het duurste tafellinnen klaar gelegd worden voor het banket rondom de inhuldiging.’
Hoeraaa! Nog meer prietpraat van Mevr. Hermans… Zij werkt volgens een herkenbaar paroon: men neme een dosis bekende feiten uit de bestaande literatuur/lectuur, gieten het in een nieuwe vorm, voegen er misschien een nieuw feitje aan toe dat uitvergroot in de media gepresenteerd wordt als zijnde opmerkelijk en… voilá… Mevrouw heeft weer een “nieuw” Oranjeboekje uitgevonden en doet daarover hakkelend en met veel herhaling van de gestelde vragen verslag.
Mag ik hier ook nog over haar boek vermelden “Vertel dit toch aan niemand” dat dit voor 3/4 gebasseerd is op ‘t boek van Dhr. R.W.A.M. Cleverens over Jkvr. Van de Poll dat wérkelijk zeer grondig en uitgebreid is (Majesteit heeft het destijds als kerstcadeau laten inbinden en aan alle hofpersoneel cadeau gegeven).
Aan haar boek voegde zij een “onderzoek” toe met ca. 10 adellijke personen en basseerde hierop de bewering dat de Nederlandse adel niet langer pro-Oranje is.
Uit een professionele enquete van de Nederlandse Adelsvereniging onder de Nederlandse adel blijkt echter het tegendeel.
Maar goed, tegen Kerst kunnen we weer naar De Slegte
J. Töpfer (E-mail ) - 14-06-’10 18:34Ik moet altijd zo lachen als zij op tv in een praatprogramma is. Misschien heeft ze best wel kennis, maar ze komt echt zo ontzettend verward over, dat ze onkundig lijkt.
Linda (E-mail ) - 15-06-’10 20:14Reeds in 1972 besloot de regering dat de paleizen Noordeinde en Huis ten Bosch zouden worden gerestaureerd ten behoeve voor de toekomstige koningin Beatrix. Een vermogen werd uitgetrokken om deze paleizen weer helemaal up-to-date te maken naar de perfectionistische wensen van de koningin.
En dan moeten we geloven dat prins Claus het opeens een slecht idee vond om Drakensteijn te verlaten? Hij wist al jaren en jaren wat de plannen waren, dat Den Haag weer een echte hofstad zou gaan worden, dat er een strikte scheiding zou gaan komen tussen het publieke- en privé-leven. En nu zou prins Claus opeens erop aandringen dat de Koningin der Nederlanden zou gaan resideren op een beetje een groot uitgevallen theehuisje (Drakensteijn) terwijl de staat voor een godsvermogen twee schitterende paleizen als nieuw ging opleveren?
Marcel M - 24-09-’11 00:07Mevrouw Hermans krijgt heeeeeel erg veel publiciteit, het zal haar ook wel voldoende opleveren.
diane van der kooij - 24-09-’11 00:15De respectloosheid die ze toont door haar mening dat dit allemaal “nieuwe historische feiten” zijn die zij toch echt wel moet noemen.
Moeten wij als Nederlanders al dit soort bagger dan maar geoon gaan vinden ?
Welk weldenkend mens wil er nou weten hoe het huwelijk van onze koningin is in de privesfeer.
Totale respectloosheid voor andermans privacy.
Ik kan alleen maar zeggen DOE EVEN NORMAAL !
En ik hoop dat de heer Wilders het mij niet kwalijk neemt dat ik zijn inmiddels gevleugelde woorden hiervoor gebruik.
Ik hoop dat er weinig mensen het boek gaan kopen en dat wij als maatschappij dit soort gewroet in andermans privacy nou eens massaal de rug toekeren.
Ons land is in een crisis, we zouden saamhorigheid moeten tonen en niet onze tijd en geld aan dit soort onzin moeten besteden.
ik hoop echt dat een ieder die het boek zou willen kopen hier over nadenkt en dan voor dat bedrag een doos met boodschappen naar de voedselbank brengt, dan doe je tenminste echt iets goeds !